Orgasme: werking, functie en biologische betekenis
Wat is een orgasme?
Mensen hebben seks om verschillende redenen: om zich voort te planten, om emotionele verbondenheid te ervaren en omdat seksuele prikkeling als prettig wordt ervaren. Het hoogtepunt van seksuele activiteit wordt het orgasme genoemd, ook wel klaarkomen. Tijdens een orgasme vinden er onwillekeurige, ritmische spiersamentrekkingen plaats die gepaard gaan met een intens gevoel van genot.
Het mannelijke orgasme
Bij mannen is het orgasme meestal duidelijk herkenbaar doordat het vrijwel altijd samengaat met een zaadlozing. Door ritmische samentrekkingen van de spieren rond de penis en de prostaat worden zaadcellen, die zijn opgeslagen in de teelballen, samen met zaadvocht naar buiten gestuwd.
Een zaadlozing bestaat uit ongeveer drie tot vijf milliliter sperma met daarin tientallen miljoenen zaadcellen. Dit sperma verlaat de penis met een snelheid van circa veertig kilometer per uur. Wanneer één van deze zaadcellen een eicel in de eileider van de vrouw bereikt, kan bevruchting plaatsvinden.
Zonder mannelijk orgasme is voortplanting niet mogelijk. Hoe vaker mannen klaarkomen, hoe groter statistisch gezien de kans dat zij een eicel bevruchten en hun genen doorgeven. Meer informatie over seksualiteit en voortplanting is te vinden op mijnbiologie.nl.
Het vrouwelijk orgasme
Bij vrouwen leidt een orgasme niet tot het vrijkomen van extra eicellen. Ongeveer tien procent van de vrouwen heeft zelfs nog nooit een orgasme ervaren. Dit roept de vraag op of het vrouwelijk orgasme een biologische functie heeft.
Voor een zwangerschap is penetratie noodzakelijk, maar de meeste vrouwen bereiken geen orgasme door vaginale penetratie alleen. Vrouwen komen vooral klaar door stimulatie van de clitoris, een klein orgaan met ongeveer 8000 zenuwuiteinden. De clitoris bevindt zich op de plek waar de twee binnenste schaamlippen samenkomen en wordt deels bedekt door de clitorishoed.
Bouw en werking van de clitoris
Net als de penis bevat de clitoris zwellichamen. Deze bevinden zich niet alleen aan de buitenzijde, maar lopen ook inwendig door en vertakken zich rondom de vagina. Door deze inwendige structuren kunnen sommige vrouwen toch een orgasme bereiken door alleen penetratie.
Heeft het vrouwelijk orgasme nut?
Er bestaan theorieën die stellen dat het vrouwelijk orgasme een rol speelt bij de voortplanting. Tijdens een vrouwelijk orgasme trekken spieren in het bekkengebied samen, waardoor mogelijk meer zaadcellen richting de baarmoeder en eileiders worden gezogen.
Een andere verklaring is dat vrouwen na een orgasme vaak ontspannen en stil op hun rug blijven liggen, wat de kans kan vergroten dat zaadcellen de eileiders bereiken. Dit zou ook kunnen verklaren waarom vrouwen bij dominante mannen soms sneller of intenser klaarkomen, wat evolutionair zou bijdragen aan voortplanting met genetisch sterke partners.
Het orgasme als bijproduct
Er bestaat ook een theorie die stelt dat het vrouwelijk orgasme geen functionele rol heeft. Net zoals mannen tepels hebben doordat mannelijke en vrouwelijke embryo’s in de vroege ontwikkeling hetzelfde bouwplan volgen, zou het vrouwelijk orgasme een bijproduct zijn van het evolutionair belangrijke mannelijke orgasme.
Orgasmes tijdens de puberteit
Mannen hebben tijdens de puberteit gemiddeld één orgasme per dag, opgewekt door masturbatie, seks of onbewust tijdens een natte droom. Bij ongeveer twintig procent van de jongens vindt de eerste zaadlozing plaats tijdens zo’n natte droom.
Vrouwelijke ejaculatie en de G-spot
Hoewel vrouwen geen zaadlozing hebben, kunnen sommige vrouwen wel ejaculeren. Dit gebeurt door stimulatie van de G-spot, een gevoelig gebied dat zich ongeveer vijf centimeter diep in de vagina bevindt.
Het vrijgekomen vocht is helder, geurloos en lijkt op het voorvocht dat bij mannen wordt geproduceerd. Over de G-spot en vrouwelijk ejaculaat bestaat nog veel wetenschappelijke onduidelijkheid. Meer achtergrondinformatie is te vinden op Wikipedia en via mijnbiologie.nl.