3.1 Zintuigen en prikkels | Uitlegfilm

In deze video leer je over het zenuwstelsel en de verschillende soorten zenuwcellen waaruit het is opgebouwd. Je ontdekt welke functies ze hebben en hoe ze samen zenuwen vormen.

Het is belangrijk dat je het verschil begrijpt tussen zenuwcellen en zenuwen. Deze kennis heb je nodig voor de volgende basisstof, waarin wordt uitgelegd waar in het lichaam deze verschillende typen voorkomen. Zie basisstof twee en drie dus als één geheel.

Soorten zenuwcellen

Het zenuwstelsel bestaat uit drie typen zenuwcellen: gevoelszenuwcellen, bewegingszenuwcellen en schakelzenuwcellen. Samen zorgen ze voor het vervoer en verwerken van impulsen in je lichaam.

Gevoelszenuwcellen verbinden de zintuigen met het centrale zenuwstelsel (de hersenen en het ruggenmerg). Ze vervoeren impulsen van een zintuig naar het centrale zenuwstelsel. De impulsen bewegen in één richting, via lange uitlopers van de zenuwcel naar de volgende cel.

Bewegingszenuwcellen verbinden het centrale zenuwstelsel met spieren of klieren. De impulsen gaan vanuit het centrale zenuwstelsel via de uitlopers naar de spier of klier. Wanneer een spier een impuls ontvangt, trekt hij samen en ontstaat beweging. Ook hier gaan de impulsen maar één kant op: van het cellichaam naar de spier of klier.

Schakelzenuwcellen hebben korte uitlopers en bevinden zich alleen in het centrale zenuwstelsel. Ze geven impulsen door tussen andere zenuwcellen, en kunnen signalen ontvangen én doorsturen. Zo verbinden ze gevoelszenuwcellen met bewegingszenuwcellen en zorgen ze voor verwerking van informatie in de hersenen.

Ligging van zenuwcellen

De plaats van het cellichaam verschilt per type zenuwcel. Bij een gevoelszenuwcel ligt het cellichaam buiten het centrale zenuwstelsel, bij een bewegingszenuwcel juist erin. Schakelzenuwcellen liggen volledig binnen het centrale zenuwstelsel.

Hoe zenuwen zijn opgebouwd

Een zenuw bestaat uit een bundel uitlopers van zenuwcellen. Zowel gevoelszenuwcellen als bewegingszenuwcellen hebben lange uitlopers die samen zenuwen vormen. In je lichaam zijn er drie soorten zenuwen:

– Gevoelszenuwen: vervoeren impulsen van zintuigen naar het centrale zenuwstelsel.
– Bewegingszenuwen: sturen impulsen van het centrale zenuwstelsel naar spieren of klieren.
– Gemengde zenuwen: bevatten uitlopers van zowel gevoels- als bewegingszenuwcellen.

In werkelijkheid bestaan zenuwen uit talloze zenuwvezels die in bundels bij elkaar liggen. Als je een zenuw doorsnijdt, zie je hoe complex dit netwerk is en hoeveel zenuwcellen samen het zenuwstelsel vormen.

Dat was de uitleg over de verschillende soorten zenuwcellen en zenuwen. In de volgende video zie je waar deze zich precies in het lichaam bevinden.