2.6 Veilig vrijen

Wat zijn anticonceptiemiddelen?

Anticonceptiemiddelen zijn alle middelen die een zwangerschap voorkomen tijdens de geslachtsgemeenschap. Sommige methoden zijn betrouwbaar, andere juist niet. Daarom is het belangrijk dat je weet welke opties veilig zijn en waarom bepaalde manieren beter vermeden kunnen worden.

Een vrouw is het meest vruchtbaar rond de eisprong. De eicel leeft ongeveer 24 uur, terwijl zaadcellen tot wel 72 uur in het vrouwelijk lichaam kunnen overleven. Daardoor kan bevruchting soms plaatsvinden terwijl de geslachtsgemeenschap dagen eerder heeft plaatsgevonden.

Onbetrouwbare methoden

De eerste onbetrouwbare methode is periodieke onthouding. Daarbij vermijden partners seks rond de vruchtbare periode. Dit werkt slecht omdat de eisprong niet altijd precies te voorspellen is. Bovendien kunnen zaadcellen lang blijven leven, waardoor de kans op een zwangerschap groter is dan gedacht.

De tweede methode is coïtus interruptus, ook wel ‘de terugtrekmethode’. De man trekt de penis terug voordat hij klaarkomt. Dit is riskant, omdat er in het voorvocht al zaadcellen kunnen zitten. Daarnaast is het lastig om precies op tijd terug te trekken. Hierdoor blijft de kans op zwangerschap aanzienlijk.

Het condoom

Het condoom is een betrouwbaar voorbehoedsmiddel. Het beschermt tegen zwangerschap én als enige middel ook tegen seksueel overdraagbare aandoeningen. Een correct gebruik is daarbij belangrijk. Controleer altijd de houdbaarheidsdatum, een onbeschadigde verpakking en of je nagels niet scherp zijn.

Het condoom rol je over de stijve penis, waarbij in het topje geen lucht mag blijven zitten. Na het klaarkomen houdt de man het condoom vast bij de rand wanneer hij de penis terugtrekt. Daarna leg je er een knoop in en gooi je het in de prullenbak. Spoel een condoom nooit door het toilet.

De anticonceptiepil

De anticonceptiepil bevat hormonen die de ovulatie voorkomen. Daarnaast wordt het baarmoederslijmvlies dikker, waardoor een zwangerschap vrijwel niet kan ontstaan. De pil is zeer betrouwbaar, maar alleen wanneer de vrouw hem elke dag op hetzelfde moment inneemt.

Veel strippen bevatten 21 pillen met hormonen en 7 placebo-pillen. De placebo’s helpen om een vast ritme aan te houden, waardoor de kans op vergeten kleiner wordt. Wordt een pil toch vergeten? Gebruik dan tijdelijk een condoom voor extra zekerheid.

Het spiraaltje

Een spiraaltje is een klein T-vormig hulpmiddel dat door een arts in de baarmoeder wordt geplaatst. Het blijft tot wel vijf jaar zitten en is daardoor een van de meest betrouwbare vormen van anticonceptie.

Er bestaan twee soorten: het hormoonspiraaltje, dat innesteling bemoeilijkt, en het koperspiraaltje, dat zaadcellen beschadigt. Veel vrouwen worden minder of helemaal niet meer ongesteld met een hormoonspiraaltje. Na vijf jaar kan een nieuw spiraaltje worden geplaatst.

Sterilisatie

Sterilisatie is een permanente vorm van anticonceptie en kan worden uitgevoerd bij mannen en vrouwen. Bij mannen worden de zaadleiders onderbroken, zodat er geen zaadcellen meer in het sperma terechtkomen. Bij vrouwen worden de eileiders afgesloten, waardoor eicellen de baarmoeder niet meer bereiken.

De ingreep is vaak blijvend, maar soms te herstellen. Bij mannen verandert het klaarkomen nauwelijks; het sperma bevat alleen geen zaadcellen meer.

Met deze informatie kun je bewust kiezen voor een methode die bij jou past. Veilig vrijen blijft belangrijk om zowel zwangerschap als soa’s te voorkomen.