11.2 Tien zintuigen van de mens Samenvatting

Gezichtszintuig

Afbeelding van het oog met netvlies en zintuigcellen voor het waarnemen van licht Het gezichtszintuig bevindt zich in de ogen. Licht dat op het netvlies valt, activeert zintuigcellen die impulsen naar de hersenen sturen. Zo kunnen we onze omgeving waarnemen.

Gehoorzintuig

In de oren ligt het gehoorzintuig, dat geluidsgolven registreert. Deze prikkels worden via de gehoorzenuw naar de hersenen gestuurd en maken geluidswaarneming mogelijk.

Evenwichtszintuig

Dit zintuig bevindt zich ook in het oor en registreert de positie van het hoofd ten opzichte van de zwaartekracht en bewegingen. Het helpt het lichaam in balans te blijven.

Tastzintuig

Het tastzintuig ligt vlak onder de opperhuid en reageert op lichte aanraking. Het helpt bij de waarneming van texturen, zoals glad of ruw.

Drukzintuig

Dieper in de huid liggen drukzintuigen die reageren op druk. Ze zijn belangrijk bij het vastpakken van objecten met de juiste kracht, zoals een glas of een beker.

Koudezintuig

Koudezintuigen in de huid reageren op temperaturen lager dan 37°C. Ze registreren warmteverlies, bijvoorbeeld bij contact met een ijsblokje.

Warmtezintuig

Warmtezintuigen reageren op temperaturen boven 35°C en registreren warmte.

Pijnzintuig

Pijnpunten zijn vrije zenuwuiteinden in de huid en organen die reageren op mechanische, chemische of extreme temperatuurprikkels. Ze waarschuwen het lichaam voor gevaar.

Reukzintuig

Afbeelding van de tong met smaakknopjes die de basissmaken zoet, zuur, zout, bitter en umami waarnemen De reukzintuigen bevinden zich in het neusslijmvlies. Geurstoffen prikkelen de reukharen, waarna impulsen naar de hersenen worden gestuurd voor geurwaarneming.

Smaakzintuig

De smaakzintuigen liggen in de smaakknopjes aan de zijkanten van groefjes op de tong. Ze onderscheiden vijf basissmaken: zoet, zuur, zout, bitter en umami.

Overige smaken worden waargenomen in samenwerking met het reukzintuig.

Woordenlijst

  • Drukzintuig: Ligt in de huid; zintuigcellen reageren op druk op de huid.
  • Evenwichtszintuig: Evenwichtsorgaan ligt in het oor; reageert op zwaartekracht.
  • Gehoorzintuig: Ligt in de oren; zintuigcellen reageren op geluid.
  • Gezichtszintuig: Ligt in de ogen; zintuigcellen reageren op licht.
  • Koudezintuig: Zintuigcellen liggen in de huid; reageren op temperaturen lager dan 37 °C.
  • Pijnpunten: Vrij uiteinde van gevoelszenuw.
  • Reukzintuig: Zintuigcellen in de neus; reageren op geur.
  • Smaakzintuig: Smaakknopjes op de tong; reageren op zoet, zout, zuur, bitter en umami.
  • Tastzintuig: Tastknopjes liggen in de huid; reageren op lichte aanraking van de huid.
  • Warmtezintuig: Zintuigcellen liggen in de huid; reageren op temperaturen hoger dan 35 °C.