11.1 Het zintuigenstelsel Samenvatting
Wat zijn zintuigen?
Zintuigen zijn organen die reageren op prikkels uit de omgeving.
Zo reageert het smaakzintuig op smaakstoffen en het gezichtszintuig op licht.
Samen vormen alle zintuigen het zintuigenstelsel.
Het ontstaan van impulsen
Zintuigcellen vangen prikkels op, maar impulsen ontstaan alleen als de prikkel sterk genoeg is. De minimale sterkte die een impuls veroorzaakt, heet de drempelwaarde. Elke zintuigcel is specifiek gevoelig voor een bepaalde prikkel, de zogenaamde adequate prikkel.
Voor deze adequate prikkels is de drempelwaarde laag. Andere, niet-adequate prikkels vereisen een veel hogere prikkelsterkte om impulsen te veroorzaken.
Waarneming en beïnvloeding
De drempelwaarde van prikkels kan variëren en waarnemingen worden beïnvloed door verschillende factoren:
- Gewenning: Bij langdurige blootstelling aan dezelfde prikkel verminderen de impulsen, zoals het niet meer voelen van kleding op de huid.
- Motivatie: Aandacht verhoogt de gevoeligheid van zintuigcellen, waardoor prikkels sneller worden waargenomen.
- Hersenverwerking: De hersenen verwerken sommige prikkels sneller dan andere, wat invloed heeft op hoe snel en bewust een waarneming plaatsvindt.
Woordenlijst
- Adequate prikkel: Prikkel waarvoor een zintuigcel speciaal gevoelig is.
- Drempelwaarde: De zwakste prikkel die een impuls veroorzaakt.
- Gewenning: Wanneer een zintuigcel langere tijd dezelfde prikkels ontvangt, worden er minder impulsen afgegeven.
- Motivatie: Met aandacht waarnemen.
Klaar met lezen? Test jezelf met vragen over 11.1 .
Meer lezen? Scientias.nl – Vallen dieren voor optische illusies? Wat vissen en vogels ons kunnen leren over perceptie .
Meer lezen? NU.nl – Duiven gebruiken mogelijk hun lever als natuurlijk gps-systeem .