3.6 Afweer Samenvatting
De eerste hindernissen
Een gave huid houdt veel ziekteverwekkers buiten. In je neus blijven ingeademde deeltjes en ziekteverwekkers aan slijm kleven. Je slikt een deel van dat slijm in. Zoutzuur in de maag helpt veel bacteriën onschadelijk te maken. Dringen ziekteverwekkers binnen en vermeerderen ze zich, dan spreek je van een infectie.
Insluiten of herkennen
De afweer beschermt je lichaam. Sommige witte bloedcellen sluiten een bacterie in en breken die af. Andere maken antistoffen. Een antistof bindt aan een passend kenmerk van een ziekteverwekker. Dat helpt om de indringer onschadelijk te maken. Niet elke antistof past op elk kenmerk.
Je afweer leert
Bij een eerste ontmoeting kost het tijd om veel passende antistoffen te maken. Na afloop blijven er geheugencellen achter. Bij een volgende ontmoeting met dezelfde ziekteverwekker reageert je afweer sneller. Zo kun je immuun worden. Bouw je bescherming op na een infectie, dan heet dat natuurlijke immuniteit. Bij vaccinatie, ook wel inenting, oefent je afweer met een vaccin. Bescherming die zo ontstaat heet kunstmatige immuniteit.
Begrippenlijst
- Ziekteverwekkers – Virussen, bacteriën of andere organismen die je ziek kunnen maken.
- Infectie – Ziekteverwekkers zijn in je lichaam gekomen en vermeerderen zich daar. Je kunt er ziek van worden.
- Afweer – Alles waarmee je lichaam zich beschermt tegen ziekteverwekkers. Je huid en afweercellen helpen daarbij.
- Antistof – Een stof die door bepaalde witte bloedcellen wordt gemaakt. Hij bindt aan een ziekteverwekker en helpt je lichaam die te bestrijden.
- Immuun – Beschermd tegen een bepaalde ziekteverwekker doordat je afweer snel kan reageren.
- Natuurlijke immuniteit – Bescherming tegen een ziekteverwekker die je afweer opbouwt nadat je ermee in aanraking bent geweest.
- Inenting – Een prik of druppel met een vaccin. Hierdoor leert je afweer hoe die een bepaalde ziekteverwekker kan bestrijden.
- Vaccinatie – Het krijgen van een vaccin dat je afweer voorbereidt op een bepaalde ziekteverwekker.
- Kunstmatige immuniteit – Bescherming tegen een ziekte die je opbouwt door een vaccinatie.
