MijnBiologie · Examenvoorbereiding

Zo pak je een examenvraag aan

Kijk mee met Sam, van Binas tot antwoordblad.

Les 01 · Binas

Waar begin je?

Een trefwoord vinden en een schema volgen

Sam

Ik wil weten waar het bloed langs gaat. In Binas zoek ik dus op bloedsomloop.

Beeld 1 van 4

Haal de zoekterm uit de vraag

Op het vragenblad
Welke twee soorten bloedvaten passeert het bloed van de rechterkamer naar de linkerboezem?
Sam

Ik zoek op alfabet. Bij bloedsomloop vind ik de verwijzing naar 84A.

Beeld 2 van 4

Open het register achterin

Binas · register in beeld
…bloedsomloop84A…
Sam

Ik begin bij de rechterkamer. Via de longslagader kom ik bij de longen, en via de longaders bij de linkerboezem.

Beeld 3 van 4

Volg de pijlen

Tabel 84A · vereenvoudigd schema
  1. Rechterkamer
  2. Longslagader
  3. Longen
  4. Longaders
  5. Linkerboezem
Sam

Ik schrijf de twee soorten bloedvaten op. De longen gebruik ik om de route te volgen.

Beeld 4 van 4

Schrijf op wat gevraagd wordt

Op het antwoordblad
Eerst de longslagader, daarna de longaders.
Les 02 · Binas

Haal iets uit de tabel

Twee bronnen gebruiken voor één antwoord

Sam

Ik zet DNA en het aminozuur naast elkaar. Per stof zoek ik naar twee letters: P voor fosfor en N voor stikstof.

Beeld 1 van 3

Splits de vraag in twee zoekacties

Op het vragenblad
Een plant maakt DNA en het aminozuur glycine. Welke van de elementen fosfor (P) en stikstof (N) bevat elk van deze twee stoffen?
Sam

Bij DNA zie ik P in de fosfaatgroep en N in de basen. Bij glycine zie ik N in de aminogroep en nergens een P.

Beeld 2 van 3

Zoek de gegevens per stof

Gegevens afgelezen uit Binas
StofTabelWat ik zie
DNA71CP en N
Glycine67HN
Sam

Ik lees de vraag nog één keer. Voor beide stoffen schrijf ik op welke van de twee gevraagde elementen ik heb gevonden.

Beeld 3 van 3

Geef per stof het antwoord

Op het antwoordblad
DNA: fosfor en stikstof.
Glycine: stikstof.
Les 03 · Binas

Check of het klopt

Binas gebruiken als geheugensteun

Sam

Ik denk: via de aorta. Maar een holle ader ligt ook bij het hart. Ik wil controleren welke kant het bloed in beide vaten op gaat.

Beeld 1 van 3

Schrijf eerst je vermoeden op

Op het vragenblad
Welk groot bloedvat voert bloed uit de linkerkamer naar het lichaam?
Op kladpapier
Mijn vermoeden → aorta
Sam

In tabel 84A volg ik de pijl vanaf de linkerkamer. De aorta voert bloed weg uit het hart. De holle aders voeren bloed naar de rechterboezem.

Beeld 2 van 3

Controleer één detail

Tabel 84A · twee richtingen
  1. Linkerkamer
  2. Aorta
  3. Lichaam
  1. Lichaam
  2. Holle aders
  3. Rechterboezem
Sam

De vraag vraagt alleen om de naam. Nu ik de richting heb gecheckt, kan ik die direct opschrijven.

Beeld 3 van 3

Schrijf het korte antwoord

Op het antwoordblad
De aorta.
Les 04 · Antwoorden

Verdien het uitleg­punt

Laat de oorzaak en het gevolg zien

Sam

Er staat leg uit. Ik moet dus vertellen waardoor de massa stijgt.

Beeld 1 van 3

Lees het opdrachtwoord

Op het vragenblad · 2 voorbeeldpunten
Een stukje aardappel ligt in zuiver water. Na een tijdje is de massa toegenomen. Leg uit hoe dat komt.
Sam

‘Door osmose’ noemt het proces. Ik moet ook zeggen welke kant het water op gaat en wat dat doet met de massa.

Beeld 2 van 3

Lees je eerste zin terug

Mijn eerste versie
De massa neemt toe door osmose.
Mijn gedachte in twee stappen
  1. Water gaat de cellen in
  2. Het stukje aardappel wordt zwaarder
Sam

Ik schrijf eerst waar het water naartoe gaat. Daarna verbind ik dat met de grotere massa.

Beeld 3 van 3

Maak de redenering af

Op het antwoordblad
  1. +1 Door osmose gaat water vanuit het zuivere water de aardappelcellen in.
  2. +1 Het stukje aardappel bevat daardoor meer water en krijgt een grotere massa.
Les 05 · Antwoorden

Laat je berekening zien

Gegevens kiezen, uitrekenen en de eenheid opschrijven

Sam

Voor liters per minuut heb ik het aantal ademhalingen per minuut én het volume per ademhaling nodig.

Beeld 1 van 3

Kies wat je nodig hebt

Ademhaling van dezelfde leerling
MomentAdemhalingen/minLiter per ademhaling
In rust140,50
Tijdens inspanning220,80
Op het vragenblad
Hoeveel liter lucht ademt de leerling per minuut méér in tijdens inspanning?
Sam

Ik vermenigvuldig eerst per rij. Daarmee reken ik uit hoeveel liter de leerling in één minuut inademt.

Beeld 2 van 3

Reken beide momenten uit

Op kladpapier
In rust 14 × 0,50 = 7,0 L/min
Tijdens inspanning 22 × 0,80 = 17,6 L/min
Sam

Er staat hoeveel méér. Dus ik trek de rustwaarde af van de waarde tijdens inspanning. Ik laat beide tussenstappen staan op mijn antwoordblad.

Beeld 3 van 3

Reken het verschil uit

Op het antwoordblad
14 × 0,50 = 7,0 L/min
22 × 0,80 = 17,6 L/min
17,6 − 7,0 = 10,6 L/min meer.
Les 06 · Antwoorden

Streep slim weg

Gebruik de bron als je tussen opties twijfelt

Sam

Ik zoek het tijdvak waarin de waarde niet toeneemt. Een gelijke waarde telt dus ook.

Beeld 1 van 3

Markeer het woord dat alles omdraait

Aantal luchtbelletjes van een waterplant
Tijd (min)Belletjes per minuut
06
210
410
615
Op het vragenblad
Tussen welke twee opeenvolgende meetmomenten is het gemeten aantal belletjes per minuut niet toegenomen?
Sam

Bij A en C stijgt de waarde. Bij B is de waarde op beide meetmomenten 10. Ik kijk dus naar het verschil tussen de metingen.

Beeld 2 van 3

Leg elke optie naast de bron

Op het vragenblad
  • A · 0 tot 2 minuten 6 → 10
  • B · 2 tot 4 minuten 10 → 10
  • C · 4 tot 6 minuten 10 → 15
Sam

Mijn check: er werd gevraagd wanneer het aantal niet toenam. De twee waarden bij B zijn gelijk.

Beeld 3 van 3

Noteer de letter

Op het antwoordblad
B
Les 07 · Voorbereiden

Weet wat je nog moet leren

Gebruik je fouten om je volgende leermoment te kiezen

Sam

Ik pak één leerdoel. Ik dek de uitleg af en probeer zelf het antwoord in gewone taal te geven.

Beeld 1 van 3

Maak van een leerdoel een vraag

Leerdoel
Ik kan de bouw en werking van het zenuwstelsel uitleggen.
Vraag aan mezelf
Uit welke delen bestaat het centrale zenuwstelsel?
Sam

Ik wist de hersenen, maar vergat het ruggenmerg. Ik schrijf precies dat op. Dat kan ik straks gericht terughalen.

Beeld 2 van 3

Zoek waar je vastloopt

Mijn antwoord uit mijn hoofd
De hersenen.
Mijn korte notitie
Centraal zenuwstelsel → hersenen én ruggenmerg.
Sam

Morgen beantwoord ik dezelfde vraag opnieuw uit mijn hoofd. Daarna pak ik een examenvraag over het zenuwstelsel om te kijken of ik het ook in een nieuwe situatie kan gebruiken.

Beeld 3 van 3

Plan een tweede poging

Mijn plan
  1. Morgen: vraag opnieuw beantwoorden
  2. Daarna: examenvraag over zenuwstelsel
Les 08 · Examendag

Lees door de lange vraag heen

Vind de opdracht en maak verwijswoorden concreet

Sam

Ik lees eerst de hele vraag. Daarna onderstreep ik wat ik moet doen. Hier staat leg uit.

Beeld 1 van 3

Zoek de opdracht

Op het vragenblad
In een vijver daalt ’s nachts het zuurstofgehalte. Overdag produceren waterplanten zuurstof door fotosynthese. Leg uit waardoor deze daling in het donker optreedt.
Sam

Op kladpapier zet ik de vraag in één zin. Nu zie ik precies wat ik moet verklaren.

Beeld 2 van 3

Vervang ‘deze daling’ door wat er daalt

Op kladpapier
Waarom daalt het zuurstofgehalte in de vijver als het donker is?
Sam

In mijn antwoord moeten twee dingen staan. Er komt geen zuurstof bij door fotosynthese en organismen gebruiken nog steeds zuurstof.

Beeld 3 van 3

Maak de verklaring af

Op het antwoordblad
In het donker vindt geen fotosynthese plaats, dus komt er via de waterplanten geen zuurstof bij. Organismen in de vijver blijven zuurstof gebruiken voor hun celademhaling. Daardoor daalt het zuurstofgehalte.
Les 09 · Examendag

Onderbouw met de bron

Lees de juiste gegevens af en gebruik ze in je zin

Sam

Er staat na vier dagen. Ik vergelijk dus wat er op dat meetmoment is gemeten bij beide temperaturen.

Beeld 1 van 3

Lees wat je moet vergelijken

Gekiemde zaden na vier dagen
TemperatuurGekiemd
15 °C6 van 10
25 °C9 van 10
Op het vragenblad
Vergelijk de kieming bij 15 °C en 25 °C na vier dagen. Gebruik de resultaten uit de tabel.
Sam

Ik zet bij elk getal ook de temperatuur en het totaal. Zo is duidelijk wat 6 en 9 betekenen.

Beeld 2 van 3

Neem de getallen met hun betekenis over

Op het antwoordblad
Na vier dagen waren bij 25 °C 9 van de 10 zaden gekiemd. Bij 15 °C waren dat er 6 van de 10. Bij 25 °C waren op dat moment dus meer zaden gekiemd.
Sam

Ik kan iets zeggen over deze twee temperaturen, bij deze zaden, op dag vier. Misschien kiemen er bij 15 °C later nog meer.

Beeld 3 van 3

Blijf bij wat de bron laat zien

Check mijn conclusie
Wel: bij 25 °C waren na vier dagen meer zaden gekiemd.
Te ver: 25 °C is altijd de beste temperatuur voor kieming.
Les 10 · Examendag

Loop je examen slim na

Weet wat je doet als je vastloopt en wat je op het eind controleert

Sam

Ik kom bij vraag 13 even niet verder. Ik zet het nummer op mijn kladpapier en ga door. Zo weet ik waar ik straks terug moet komen.

Beeld 1 van 3

Markeer een vraag waar je vastloopt

Op kladpapier
  1. 12 · klaar
  2. 13 · terugkomen
  3. 14 · nu maken
Sam

Nu lees ik vraag 13 opnieuw. Er staat noem twee. Ik weet er alvast één en schrijf die op. Daarna denk ik na over de tweede.

Beeld 2 van 3

Pak de open vraag weer op

Op het vragenblad
Noem twee factoren die de snelheid van fotosynthese kunnen beïnvloeden.
Op het antwoordblad
Lichtintensiteit.
CO₂-concentratie.
Sam

Ik ga de nummers langs. Daarna kijk ik bij open vragen nog even naar het aantal gevraagde antwoorden en bij berekeningen naar de eenheid.

Beeld 3 van 3

Controleer het antwoordblad

Mijn laatste check
  • Heb ik de overgeslagen vragen teruggevonden?
  • Staat elk antwoord bij het juiste nummer?
  • Heb ik het gevraagde aantal en de eenheden ingevuld?