11.5 Weefselvloeistof en lymfe Samenvatting · havo 5
Door de bloeddruk verlaat een deel van het vocht uit haarvaten de bloedbaan. Grote plasma-eiwitten en rode bloedcellen blijven meestal in het bloed. Het vocht tussen de cellen heet weefselvloeistof. Zuurstof en voedingsstoffen gaan van daaruit naar de cellen. Koolstofdioxide en andere afvalstoffen gaan de andere kant op.
Terug naar het bloed
De bloeddruk daalt langs een haarvat. Plasma-eiwitten trekken water aan en werken zo het uittreden van vocht tegen. Het overschot aan weefselvloeistof wordt opgenomen in lymfevaten en heet dan lymfe. Kleppen en samentrekkingen van omringende spieren helpen lymfe in de juiste richting te bewegen. Via grotere lymfevaten komt het vocht terug in de aders.
In lymfeknopen bevinden zich afweercellen die onder meer ziekteverwekkers kunnen herkennen. Als meer vocht uittreedt dan wordt afgevoerd, kan het zich ophopen in een weefsel. Dat heet oedeem. Voorbeelden van oorzaken zijn een hoge druk in de haarvaten, weinig plasma-eiwitten of een verminderde lymfeafvoer.
Woordenlijst
- Lymfe: Vocht dat vanuit het weefsel in een lymfevat is opgenomen. Het kan onder meer afweercellen en opgenomen vetten vervoeren.
- Lymfesysteem: Netwerk van lymfevaten en lymfeknopen. Het voert overtollig weefselvocht terug naar het bloed en speelt een rol bij de afweer.
- Lymfevaten: Vaten die vocht tussen de cellen opnemen en via steeds grotere vaten terugbrengen naar de bloedbaan.
- Oedeem: Zwelling doordat zich meer vocht tussen de cellen ophoopt dan er wordt afgevoerd.
- Weefselvloeistof: Vocht tussen de lichaamscellen, ontstaan uit vloeistof die door de wand van haarvaten naar buiten gaat. Via dit vocht wisselen bloed en cellen stoffen uit.