13.3 Het hart Samenvatting
Ligging van het hart
Het hart ligt tussen de longen in de borstholte, iets links van het midden.
Het wordt beschermd door de ribben en het borstbeen.
Een hart is ongeveer zo groot als een vuist.
Bouw van het hart
Het hart bestaat uit twee helften: een linkerhelft en een rechterhelft. Elke helft heeft een boezem en een kamer. De kamers zijn gespierde holtes die bloed rondpompen, terwijl de boezems kleinere, zakvormige delen zijn die bloed ontvangen. Kransslagaders voorzien het hart van zuurstof en voedingsstoffen, terwijl kransaders afvalstoffen afvoeren naar de rechterboezem.
Bloedsomloop in het hart
Het hart is verdeeld in een linker- en rechterhelft door de harttussenwand. De route van het bloed door het hart verloopt als volgt:
- Zuurstofarm bloed komt via de bovenste holle ader en onderste holle ader in de rechterboezem.
- Het stroomt naar de rechterkamer en wordt via de longslagader naar de longen gepompt voor zuurstofopname.
- Zuurstofrijk bloed keert terug via de longaders naar de linkerboezem.
- Het bloed stroomt naar de linkerkamer, die het via de aorta naar de rest van het lichaam pompt.
Gespierde wanden
De wand van de linkerkamer is dikker dan die van de rechterkamer, omdat deze meer kracht nodig heeft om bloed door het hele lichaam te pompen. De boezems hebben dunnere wanden, omdat ze minder kracht hoeven te leveren.
Kleppen
Hartkleppen scheiden de boezems van de kamers en voorkomen dat bloed terugstroomt.
Halvemaanvormige kleppen bij de aorta en de longslagader zorgen ervoor dat bloed niet terugstroomt vanuit deze vaten naar het hart.
Werking van het hart
Een hartslag verloopt in drie fasen:
- De boezems vullen zich met bloed en trekken samen, waardoor het bloed naar de kamers stroomt.
- De kamers trekken samen en pompen het bloed naar de longen en de rest van het lichaam.
- Tijdens de hartpauze zijn zowel boezems als kamers ontspannen, en stroomt bloed opnieuw de boezems binnen.
Woordenlijst
- Aorta: De grote lichaamsslagader die uit de linkerkamer vertrekt. Via haar vertakkingen gaat bloed naar de lichaamsorganen.
- Boezem: Een ontvangstruimte van het hart die bloed uit aders krijgt en doorlaat naar een kamer. Het hart heeft een rechter- en een linkerboezem.
- Bovenste holle ader: De grote ader die bloed uit hoofd, armen en bovenlichaam naar de rechterboezem brengt.
- Halvemaanvormige kleppen: Kleppen aan het begin van de aorta en longslagader. Ze voorkomen dat bloed na het pompen terugstroomt naar de hartkamers.
- Hartkleppen: Kleppen in het hart die terugstromen van bloed voorkomen. In deze paragraaf bedoelen we vooral de kleppen tussen boezems en kamers.
- Kamers: De twee gespierde pompruimten van het hart. De rechterkamer pompt bloed naar de longen; de linkerkamer naar de grote bloedsomloop.
- Kransaders: Aders die bloed uit de hartspier afvoeren. Het meeste van dit bloed komt uiteindelijk in de rechterboezem terecht.
- Kransslagaders: Slagaders die vanaf de aorta over het hart lopen en de hartspier van zuurstof en voedingsstoffen voorzien.
- Linkerboezem: De hartruimte die zuurstofrijk bloed uit de longaders ontvangt en het naar de linkerkamer laat doorstromen.
- Linkerkamer: De hartruimte die bloed met kracht via de aorta de grote bloedsomloop in pompt. De spierwand is dikker dan die van de rechterkamer.
- Longaders: Bloedvaten die zuurstofrijk bloed van de longen naar de linkerboezem brengen.
- Longslagader: Het bloedvat dat zuurstofarm bloed vanuit de rechterkamer naar de longen voert. Het splitst zich in een tak naar elke long.
- Onderste holle ader: De grote ader die bloed uit het onderste deel van het lichaam naar de rechterboezem brengt.
- Rechterboezem: De hartruimte die bloed uit de holle aders en de hartspier ontvangt. Het bloed stroomt hiervandaan naar de rechterkamer.
- Rechterkamer: De hartruimte die zuurstofarm bloed via de longslagader naar de longen pompt.
Klaar met lezen? Test jezelf met vragen over 13.3 .
Biologie in het nieuws
Scientias – De ontdekking van het hart .