8.5 Rond je cellen Samenvatting

Hoe gaan stoffen in en uit je cellen?

Cellen hebben zuurstof en glucose nodig, maar de meeste liggen niet direct tegen een haarvat aan. De stoffen bereiken de cellen via een tussenstap:

• Rode bloedcellen geven zuurstof af in de haarvaten, en glucose is opgelost in het bloedplasma.
• Dit bloedplasma lekt via kleine gaatjes in de haarvatwand en vormt weefselvloeistof, die zuurstof en glucose naar de cellen transporteert en afvalstoffen terugneemt.
• Weefselvloeistof is kleurloos omdat het geen rode bloedcellen bevat.

Hoe komt weefselvloeistof weer in je bloed?

Weefselvloeistof keert op twee manieren terug in de bloedsomloop:

• Via lymfevaten: Deze nemen weefselvloeistof op, dat dan lymfe wordt genoemd, en voeren het terug naar de bloedbaan bij de sleutelbeenderen. Lymfevaten hebben kleppen, vergelijkbaar met aders, om de lymfestroom in één richting te houden.
• Via haarvaten: De bloeddruk duwt plasma uit de haarvaten, terwijl de zuigkracht van eiwitten weefselvloeistof terugtrekt. Aan het begin van het haarvat is de bloeddruk groter en lekt bloedplasma eruit. Verderop, als de bloeddruk afneemt, trekt de zuigkracht van de eiwitten de weefselvloeistof terug het haarvat in.

Wat doet je lymfevatenstelsel nog meer?

Naast het terugvoeren van vloeistof naar de bloedbaan, controleert het lymfestelsel de lymfe op ziekteverwekkers in de lymfeklieren (ook wel lymfeknopen genoemd). Deze bevatten witte bloedcellen die ziekteverwekkers bestrijden.

Bekende lymfeklieren bevinden zich in de keel, oksels en liezen. Bij infecties kunnen lymfeklieren opzwellen en pijnlijk worden, zoals bij een keelontsteking.