3.5 Hersenen Samenvatting
Hoe zitten je hersenen in elkaar?
De hersenen bestaan uit drie delen: de grote hersenen, de kleine hersenen en de hersenstam. Rond de hersenen ligt een vlies met bloedvaten dat zuurstof en voedingsstoffen aanvoert.
- Grote hersenen: De hersenschors vormt de geplooide buitenkant. Hier liggen de hersencentra die verbonden zijn met zintuigen zoals het gezichtscentrum, gehoorcentrum en gevoelscentra. Ook spraak- en schrijfimpulsen ontstaan hier. Het geheugen slaat verwerkte informatie op.
- Kleine hersenen: Deze zorgen voor de coördinatie van bewegingen door impulsen naar spieren nauwkeurig af te stemmen. Daardoor bewegen spieren efficiënt en blijf je in balans.
- Hersenstam: Verbindt de grote en kleine hersenen met het ruggenmerg. Regelt onbewuste processen zoals ademhaling, hartslag en lichaamstemperatuur.
Wat verandert in je hersenen als je leert?
Bij het leren ontstaan nieuwe verbindingen tussen zenuwcellen. Hoe vaker je iets herhaalt, hoe sterker die verbindingen worden. Daardoor verlopen bewegingen en handelingen automatisch en beter gecoördineerd. Dit geldt zowel voor lichamelijke vaardigheden als voor het leren van kennis, bijvoorbeeld bij wiskunde.
Hoe werkt je geheugen?
Het geheugen, gelegen in de grote hersenen, bestaat uit twee typen:
- Kortetermijngeheugen: Slaat informatie tijdelijk op, tot ongeveer een half uur. Bijvoorbeeld een telefoonnummer dat je even onthoudt.
- Langetermijngeheugen: Belangrijke informatie die vaak wordt herhaald vormt een geheugenspoor, een patroon van verbindingen tussen zenuwcellen. Hoe vaker je dit gebruikt, hoe sterker het spoor wordt en hoe makkelijker je iets herinnert.
Hebben alle dieren hersenen?
Alle gewervelde dieren hebben hersenen. Veel ongewervelde dieren zoals sponzen hebben die niet. Regenwormen hebben eenvoudige hersenen met centrale zenuwknopen bij de mond, die impulsen verwerken en spieren aansturen. Zo kunnen ze reageren op licht of trilling, bijvoorbeeld door weg te kruipen van gevaar.
Woordenlijst
- Automatisch: Bewegingen en andere handelingen die vanzelf gaan doordat je ze vaak herhaalt.
- Centraal zenuwknopen: Knooppunt van zenuwcellen waar impulsen samenkomen en worden doorgestuurd naar andere zenuwknopen of spieren.
- Coördinatie: Fijne afstemming van spierbewegingen; geregeld door de kleine hersenen.
- Geheugen: Deel van de grote hersenen waarmee je informatie onthoudt.
- Geheugenspoor: Patroon van verbindingen tussen zenuwcellen op de hersenschors dat herinneringen vastlegt.
- Grote hersenen: Deel van de hersenen waar bewustzijn, zintuiglijke waarneming en geheugen plaatsvinden.
- Hersencentra: Delen van de hersenschors waar impulsen uit zintuigen worden verwerkt of bewegingen worden aangestuurd.
- Hersenen: Orgaan waarmee je waarneemt, denkt en beslist hoe je reageert.
- Hersenschors: De geplooide buitenkant van de grote hersenen.
- Hersenstam: Verbindt de grote en kleine hersenen met het ruggenmerg en regelt onbewuste processen zoals hartslag.
- Kleine hersenen: Deel van de hersenen dat zorgt voor coördinatie van bewegingen.
- Kortetermijngeheugen: Geheugen waarmee je informatie kort onthoudt, bijvoorbeeld een telefoonnummer.
- Langetermijngeheugen: Geheugen waarmee je informatie langdurig onthoudt, zoals je eigen naam of adres.
- Onbewust: Lichaamsprocessen die vanzelf gaan en door de hersenstam worden geregeld.
Alles gelezen? Test jezelf met een paar vragen en kijk wat je al goed begrijpt over paragraaf 3.5!
Meer lezen? NU.nl – Blinde patiënten kunnen weer lezen dankzij microchip die op kleine simkaart lijkt .
Meer lezen? Scientias.nl – Dit hersenimplantaat is kleiner dan een korrel zout en meet draadloos hersenactiviteit .