Drie flesjes zien er bijna hetzelfde uit. Eén laat zien wat er gebeurt als bakkersgist aan de slag gaat.
Jouw waarnemingen
01 · Voorspel
Droge bakkersgist ziet eruit als poeder. Hoe kun je zien dat er levende organismen in zitten? Voorspel in welk flesje de ballon het duidelijkst groter wordt.
02 · Probeer
Nodig · Drie gelijke flesjes, drie gelijke ballonnen, droge bakkersgist, suiker en lauwwarm water. Gebruik bij een latexallergie latexvrije ballonnen of de voorbeeldmeting.
03 · Verklaar
Gist bestaat uit levende schimmels. Met water en suiker kan de gist actief worden. Als gist suiker afbreekt, komt koolstofdioxide vrij. Dat gas kan de ballon groter maken. Door flesje A te vergelijken met flesje C onderzoek je of de gist verschil maakt. Met B erbij onderzoek je ook wat suiker toevoegen verandert.
Denkvraag · Waarom wil je een flesje met suiker maar zonder gist?
04 · Check
Voor de docent
Maak een set vooraf om te controleren of de gist actief is en de ballonnen goed aansluiten. Laat leerlingen één vergelijking tegelijk maken. Flesje B hoeft niet helemaal zonder gas te blijven. Gebruik de voorbeeldwaarneming als de wachttijd niet past.
Flesje C laat zien wat je onder dezelfde omstandigheden zonder gist waarneemt. Vergelijk A en C om te zien of gist toevoegen verschil maakt. Vraag welke twee flesjes je gebruikt om het effect van toegevoegde suiker te onderzoeken.